Beina leið á efnisyfirlit þessarar síðu

Fréttir

Um nýlegan dóm

21.10.2004

Þriðjudaginn 19. október 2004 féll dómur í Héraðsdómi Reykjaness sem hefur verið nokkuð til umfjöllunar í fjölmiðlum. Dómurinn hefur vakið athygli t.d. fjölmiðla fyrir að vera ómur úr fortíðinni og lýsa viðhorfum sem almennt var talið að kvennabaráttu síðustu áratuga hefði tekist að uppræta. Málavextir eru þannig að kona kærir Kjartan Ólafsson fyrir gróft ofbeldi gegn sér og telst það sannað. Hins vegar er Kjartan ekki dæmdur til neinnar refsingar ef hann heldur skilorð í þrjú ár og er ýmislegt talið honum til tekna. Í fyrsta lagi er greint frá því að sambúð kæranda og Kjartans hafi verið stormasöm án þess að komið hafi til kæru áður. Í öðru lagi er sagt að Kjartan hafi lagt hendur á konuna ?í mikilli bræði og hníga gögnin frekar að því að kærandi kunni að hafa valdið því?. Hennar sök er að Kjartan taldi hana hafa haldið fram hjá honum. Í þriðja lagi vill dómurinn meina að hann hafi ekki tekið mjög harkalega á henni og í fjórða lagi telst kæra seint fram komin og blandast kærumálið forræðisdeilu.

Þannig er ýmislegt tínt til svo að lækka megi refsinguna. Svo langt er gengið í að afsaka ofbeldið að ætla má að leitað hafi verið allra leiða til að milda dóminn. Í besta falli lýsir dómurinn algeru skilningsleysi á eðli kynbundins ofbeldis og því ferli þegar maður beitir konu ofbeldi í skjóli heimilisins. Ferillinn er langur og oft kæra konur ekki fyrr en í lengstu lög eða jafn vel alls ekki. Dómar sem þessir eru ekki til að ýta undir ákvörðun kvenna til að kæra það ofbeldi sem þær eru beittar . Konunni er hegnt fyrir að kæra ekki undangengið ofbeldi og þegar hún loksins kærir er það á vitlausum tímapunkti. - Hvenær er rétti tíminn til að kæra og hver fann þann tíma upp? Þegar kona býr við kúgun og ógnun inni á heimili um langt árabil, eins og kemur fram í dómnum að er veruleiki í þessu tilviki, er varla hægt að ætlast til að hún taki yfirvegaða og skynsama afstöðu til kæru. Málin flækjast þegar börn eru í spilinu og erfitt að taka ákvörðun um að kæra barnsföður sinn. Það er því ekkert óeðlilegt að kæra komi fyrst fram þegar ákvörðun um skilnað liggur fyrir og að samhliða er deilt um forræði yfir börnum.

Það er sjaldgæft að svo borðleggjandi heimilisofbeldismál komi fyrir rétt. Konan hefur allt til að sanna mál sitt, bæði áverkavottorð og vitni sem aðstoðuðu hana eftir líkamsárásina. Vegna þess hve heimilisofbeldi er falið er þetta yfirleitt ekki raunin. Engu að síður er sagt orðrétt í dómnum að “Áverkar þeir sem sáust á kæranda benda ekki til þess að hann hafi tekið mjög harkalega á henni, en hún þó verið mjög miður sín á eftir”. Til þess að ná fram rétti sínum hefði konan sem sagt þurft að vera beinbrotin og ekki er nóg að hún sýni andlega áverka. Andlega ofbeldið sem fylgir heimilisofbeldi er þó erfiðara að fást við og gróir  síður en marblettir og kverkaför. Að auki metur dómarinn, Guðmundur L. Jóhannesson, það svo að konan hafi gefið Kjartani tilefni til að ganga í skrokk á sér. Það  hafi hún gert með því að gefa honum tilefni til að halda að hún héldi framhjá honum. Hugsanlega  með því að vinna utan heimilisins og vera í samfélagi við aðra karlmenn.

Þær konur sem hugleiða að kæra menn fyrir ofbeldi ættu  því að hafa eftirfarandi í huga samkvæmt þessum dómi:

  • Ekki umgangast aðra karlmenn því maðurinn þinn gæti haldið að þú héldir fram hjá sér.
  • Ef þú heldur framhjá ert þú í raun að biðja um að maðurinn berji þig og hann fær ekki dóm fyrir.
  • Kærðu á hárréttu augnabliki, ekki liggur fyrir hvað það augnablik er, en þú átt að vita það.
  • Ekki kæra nema maðurinn taki mjög harkalega á þér, það að hann taki þig kverkataki svo þú missir meðvitund telst ekki alvarlegt ofbeldi.
  • Ekki fara í forræðismál á sama tíma og þú kærir fyrir líkamsárás því það dregur úr trúverðugleika málsins.
  • Ekki gera neitt til að reita mann þinn til reiði því það réttlætir ofbeldi hans fyrir dómi.

Í hnotskurn sagt að þá veltur það allt á konum, hvernig þær haga sér, hvaða tilefni þær gefa fyrir ofbeldi, hvenær þær kæra o.s.frv. og er þetta metið þegar dómur er kveðinn upp. Er ekki kominn tími til að við lítum á ofbeldi karla gegn konum inni á heimilum sem raunverulega glæpi í stað þess að furða okkur á því að konur veigri sér við að kæra ofbeldismenn.

Því miður er þessi dómur ekkert einsdæmi og er lýsandi fyrir þá vinnu sem eftir er til að konur sem búa við ofbeldi njóti skilnings og geti sótt rétt sinn vegna þeirra glæpa sem á þeim eru framdir.

Til baka, Senda grein, Prenta greinina

 

 

Leita á vefnum


 

Póstlisti

Skráning á póstlista.

Vinsamlegast athugaðu að netfangið sé rétt slegið inn.


 


þetta vefsvæði Byggir á Eplica

 

efnisyfirlit síðunnar


þetta vefsvæði byggir á eplica. eplica heimasiðugerðheimasiðugerð - nánari upplýsingar á heimasíðu eplica.